Krzew Herbaciany - Herbata

Camellia sinensis

Kamelia chińska pochodzi z terenów południowo-wschodniej Azji. Początki uprawy krzewu herbacianego sięgają IV tysiąclecia p.n.e., a według legendy odkrycia właściwości liści Camellia sinensis dokonał chiński cesarz Shen Nung.

Kamelia chińska jest wiecznie zielonym krzewem, który w stanie dzikim osiąga wysokość 10 metrów, natomiast na plantacjach dla ułatwienia zbiorów przycina się ją do 2-3 metrów wysokości. W warunkach naturalnych spotykane sa okazy liczące prawie 2 tys. lat (las Xishuangbanna w prowincji Yunnan), ale eksploatowany krzew herbaty nie żyje więcej niż 50. Ma silny korzeń palowy, mocno rozgałęzioną koronę i szorstką, szarawą korę.
Liście krzewu są ostro ząbkowane, mają kolor ciemnozielony, a kształt lancetowaty albo eliptyczny. U młodych liści występuje chatakterystyczny meszek. Kwiaty są żółto-białe, silnie pachnące, o kielichu owalnym, składającym się z od pięciu do dziewięciu płatków. Owoc ma wielkość niewielkiego orzecha, jest gładki, lekko spłaszczony i zawiera trzy ziarna.

Krzew herbaciany kwitnie wczesną jesienią, ale zbiór liści odbywa się niemal przez cały rok (poza zimą, kiedy roślina przechodzi w stan spoczynku). Z liści Camellia sinensis wytwarza się rózne rodzaje herbat: zieloną, białą, czarną i oolong, a z ziaren produkuje olejek herbaciany. Kamelię chińską uprawia się w klimacie subtropikalnym.

Camellia assamica

Camellia assamica pochodzi z terenów północno-wschodnich Indii, ale w przeciwieństwie do powszechnie znanej kamelii chińskiej, z jej istnienia nie zdawano sobie sprawy przez długie lata. Dopiero w 1835 roku oficer Kompanii Wschodnioindyjskiej Robert Bruce wziął udział w wyprawie do położonego pomiędzy Indiami i Burmą Assamu, gdzie wódz plemienia Singpho pokazał mu młodą kamellię. Brytyjczyk szybko zrozumiał, że jest to cenny okaz krzewu herbacianego, w dodatku rosnącego poza obszarem chinskiego imperium. Już trzy lata później statek z pierwszym ładunkiem herbaty popłynął do Albionu.

Dziś istnieje 5 odmian Camellia assamica, różniących się między sobą kształtem i rozmiarem liści: jasny, dwa rodzaje czarnych, o większych liściach, i jeden z regionów Manipuri i Burma. Camellia assamica jest krzewem bardzo podobnym do kamelli chńskiej. Osiąga wysokość od 6 do 18 metrów, ale ma większe od niej liście. Najczęsciej produkuje się z nich herbaty czarne. Assamikę uprawia się w Indiach (m.in. w dolinie Brahmaputra), Japonii, Birmie, Indochinach, oraz na Cejlonie i Jawie.